Prawo Ebbinghausa. Co to właściwie jest? Kim był Hermann Ebbinghaus? Jakie badania prowadził? Jaki wpływ ma krzywa Ebbinghausa na sposób uczenia się i utrwalania wiedzy? Te informacje mogą zmienić Twoje podejście do nauki!
Badania Ebbinghausa
Niemiecki profesor psychologii Hermann Ebbinghaus wprowadził w swoich badaniach podejście innowacyjne jak na koniec XIX wieku. Jako pierwszy użył eksperymentu, który jako metoda badawcza nie był do tej pory stosowany w psychologi. Co prawda przeprowadzał badania jedynie na sobie, więc jego wyniki są dość ograniczone. Mimo to jego odkrycia uznano za wiarygodne.
W ramach swoich badań Ebbinghaus próbował zapamiętać sekwencje przypadkowych sylab, które wyselekcjonował w taki sposób, by z niczym się nie kojarzyły. Zapisywał, powtarzał i przywoływał utworzone w ten sposób wyrazy. Wierzył, że użycie do eksperymentu bezsensownych wyrazów sprawi, że wyniki będa bardziej wiarygodne. Jednak nasz mózg potrafi przypisywać skojarzenia wszystkim ciągom informacji, dlatego to założenie nie było do końca trafione.
Na podstawie tak przeprowadzonego badania profesor narysował wykres, obrazujący zależność ilości zapamiętanych informacji od czasu, nazwany krzywą zapominania lub zapamiętywania. Okazało się, że proces zapominania przebiega wykładniczo. Oznacza to, że w ciągu doby tracimy prawie 70% przyswojonych wiadomości. W ciągu kolejnych 30 dni ulatuje prawie 80%, a w ciągu dwóch miesięcy zapominamy prawie wszystko.
Prawo Ebbinghausa
Po odkryciu i opisaniu zależności między upływem czasu, a ilością zapamiętanych informacji Hermann Ebbinghaus sformułował prawo. Według niego ilość powtórek potrzebnych do trwałego zapamiętania określonego materiału, znacząco wzrasta wraz ze wzrostem zakresu materiału do przyswojenia.
Ma to zastosowanie nie tylko w procesie uczenia się. Doskonałym przykładem są hasła reklamowe. Aby były dobrze utrwalone muszą być krótkie i często powtarzane. Dzięki temu wpadają w ucho, są zapamiętywane i rozpoznawalne. To powoduje, że kojarzymy daną markę z wykreowanym hasłem.
Jak zapobiegać zapominaniu?
Skuteczne uczenie się polega więc na możliwie najczęstszym powtarzaniu najważniejszych informacji. Kluczowa jest systematyczność. Dlatego zdecydowanie warto często powtarzać zdobyte na kolejnych zajęciach wiadomości. Pamiętaj przy tym, by stopniowo wydłużać przerwy między kolejnymi powtórkami. O wiele łatwiej będzie Ci przygotować się do matury czy egzaminów w trakcie sesji, jeśli będziesz się uczyć systematycznie i przed samym testem jedynie przypomnisz sobie zdobyte informacje.
Trzeba też wiedzieć, że to ile zapamiętamy zależy od siły pamięci. Im silniejsze wspomnienie, tym łatwiej je przywołać, dlatego warto uczyć się przez zadania i eksperymenty. Suche czytanie i próba zapamiętania informacji przyniesie dużo słabsze efekty, jeśli nie zostanie wzmocnione innymi doświadczeniami.
Wykorzystuj techniki pamięciowe
Oprócz samych powtórek warto także korzystać z technik pamięciowych, które pomogą Ci zwiększyć potencjał Twojego mózgu. Czym są techniki pamięciowe i jak je dobrze wykorzystać?
Aby skutecznie zapamiętać jakąś informację warto zamienić ją w obraz. Zobaczenie tego, co mamy zapamiętać sprawia, że wspomnienie staje się silniejsze, a co za tym idzie łatwiejsze do przywołania. Buduj skojarzenia, wyolbrzymiaj lub wprowadzaj elementy humorystyczne. Cokolwiek sprawi, że będziesz pozytywnie kojarzył daną wiadomość, będzie dobre.
Twórz mapy myśli. Pozwalają one zobrazować sieć połączeń pomiędzy poszczególnymi informacjami. Taka struktura nie tylko porządkuje wszystkie elementy układanki, ale także wskazuje skojarzenia i zależności między nimi. Ponadto poszczególnym informacjom przypisujemy krótkie hasła, które są mniej wymagające dla naszej pamięci. Dzięki temu łatwiej je przywołać, a co za tym idzie trwale zapamiętać.
Możesz także stosować mnemotechniki, które pomogą Ci zapamiętywać bardzo duże ilości informacji budując ciągi skojarzeń, które są pozytywne i przyjemne dla Twojego umysłu.